فرمول محاسبه حجم بتن ریزی فونداسیون، سقف و ستون

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی به شما کمک می‌کند تا پیش از ثبت سفارش برای خرید بتن آماده، میزان بتن مورد نیاز خود را محاسبه کرده و براساس آن بتن سفارش دهید. این فرمول براساس این که قصد بتن‌ریزی در کدام قسمت سازه را داشته باشید (فونداسیون، دیوار، ستون، تیر و سقف)، متفاوت خواهد بود. در ادامه این مقاله از مازیس همراه ما باشید تا فرمول محاسبه حجم بتن ریزی برای تک تک این موارد را بررسی کنیم.

فهرست محتوا

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی

همان‌طور که در قسمت بالا هم به آن اشاره کردیم، فرمول محاسبه حجم بتن ریزی برای عناصر مختلف سازه متفاوت خواهد بود، چرا که اشکال آن‌ها نیز با یکدیگر متفاوت است. در محاسبه حجم بتن ریزی فونداسیون، می‌بایست هم حجم بتن مگر را محاسبه کرد و هم براساس نوع فونداسیون، حجم بتن با مقاومت مورد نیاز را (معمولا عیار 350).

برای استفاده از فرمول محاسبه حجم بتن ریزی ستون‌ها نیز باید مطابق با مربعی یا دایره‌ای بودن ستون، فرمول مناسب را انتخاب کرد. یا به‌عنوان مثال در فرمول محاسبه حجم بین ریزی سقف باید دقت کرد که از چه جزء پرکننده‌ای در سقف استفاده شده (یونولیت، وافل، یوبوت و …). برای بررسی دقیق‌تر این موارد، تک تک این عناصر سازه‌ای را بررسی خواهیم کرد.

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی فونداسیون

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی فونداسیون = طول * عرض * ارتفاع است. یعنی اگر طول، عرض و ارتفاع فونداسیون شما هر کدام برابر با 1 متر باشد، مقدار بتن مورد نیاز شما 1 مترمکعب، برابر با 25 کیلونیوتن خواهد بود.

اما محاسبه حجم بتن فونداسیون به همین سادگی‌ها نخواهد بود و شما می‌بایست با توجه به نوع فونداسیون، این فرمول را بسط داده تا بتوانید حجم دقیق را محاسبه کنید. سه نوع اصلی فونداسیون که در ساخت‌وساز استفاده می‌شوند، به شرح زیر هستند:

فونداسیون نواری:

فونداسیون نواری یکی از انواع فونداسیون ساختمان است که از زیر تمام دیوارهای باربر ساختمان عبور می‌کند و بار دیوار و ستون‌هایی که در یک ردیف قرار دارند را به زمین منتقل می‌کند. مقطع این فونداسیون می‌تواند به شکل مربع، مستطیل یا T وارونه باشد.

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی فونداسیون نواری: ارتفاع * عرض * طول پایه است. که در این فرمول برای محاسبه ارتفاع می‌بایست عمق قسمت زیرزمینی را با ارتفاع پایه جمع کرد. و عرض استاندارد پایه نیز معم.لا 40 سانتی‌متر در نظر گرفته می‌شود که البته ممکن است بعدا متناسب با دیوارهای ساختمان بزرگ‌تر شود.

فونداسیون دال یکپارچه:

فونداسیون دال یکپارچه به شکل مستطیل یا مربع کم‌عرضی است که برابر با کل مساحت ساختمان می‌باشد. به بیان دیگر در این روش کل سطح مقطع ساختمان به‌صورت یکپارچه بتن‌ریزی می‌شود.

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی در دال‌های یکپارچه نیز برابر با طول ساختمان * عرض * ضخامت فونداسیون می‌باشد. ضخامت فونداسیون برای این فرمول بر حسب تعداد طبقات مشخص می‌شود و معمولا بین 10 تا 25 سانتی‌متر است.

فونداسیون ستونی:

یکی دیگر از انواع فونداسیون، فونداسیون ستونی است که عموما از آن یا برای زیر ستون ساختمان‌های کوچکی که نیاز به زیرزمین ندارند استفاده می‌شود و یا در زیر ستون سازه‌هایی همچون پل‌ها. 

فونداسیون ستونی می‌تواند هم به شکل مربعی باشد و هم به شکل دایره‌ای. فرمول محاسبه حجم بتن ریزی فونداسیون ستونی هم بر همین اساس تغییر می‌کند. اما به صورت کلی باید مساحت سطح مقطع (مربع یا دایره) را در عمق پی ضرب کنید. که معمولا عمق پی در این نوع فونداسیون از دو روش دیگر بیشتر است.

محاسبه حجم بتن مگر در فونداسیون

بتن مگر که به آن بتن نظافت هم می‌گویند، یک نوع بتن با عیار پایین سیمان (100 تا 150) است که از آن برای رگلاژ کف قالب‌بندی فونداسیون و آماده‌کردن آن برای آرماتوربندی و صفحه‌گذاری استفاده می‌شود؛ و اگر به خوبی اجرا شده باشد می‌تواند جلوی تأثیرات زمین روی بتن اصلی سازه را بگیرد.

از آن‌جا که بتن مگر عموما به عنوان یک لایه برای هموار کردن سطح زمین و هم‌چنین محافظت از سازه و جلوگیر خروج آب از بتن استفاده می‌شود، نیازی نیست که در ضخامت بالا اجرا شود و معمولا ضخامت آن بین 5 تا 10 سانتی‌متر است. 

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی برای بتن مگر به این صورت است که ابتدا باید طول و عرض پی‌های نواری را در هم ضرب کنید تا مساحت آن به‌دست بیاید و سپس حاصل آن را در ارتفاع مورد نظر بتن مگر (معمولا 10 سانتی‌متر) ضرب کنید تا حجم بتن ریزی مگر به‌دست بیاید.

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی ستون

ستون‌ها از اعضای اصلی سازه هستند که پایه و اساس آن را تشکیل می‌دهند. این ستون‌ها می‌توانند در اشکال مختلفی مثل استوانه‌ای و مربعی اجرا شوند که فرمول محاسبه حجم بتن ریزی ستون با توجه به شکل آن متفاوت خواهد بود.

حجم بتن ریزی ستون دایره‌ای

برای محاسبه حجم بتن‌ریزی ستون‌ها دایره‌ای ابتدا باید مساحت سطح مقطع ستون را محاسبه کرد که همان محاسبه مساحت دایره است. با داشتن مساحت این دایره و ضرب کردن آن در ارتفاع ستون، حجم بتن ریزی ستون به دست خواهد آمد.

حجم بتن ریزی ستون مربعی

برای محاسبه حجم بتن ریزی ستون مربعی کافیست به راحتی طول و عرض ستون را در ارتفاع آن ضرب کنید تا حجم بتن مورد نیاز به دست بیاید.

فرمول محاسبه حجم بتن ریزی سقف

برای محاسبه حجم بتن‌ریزی سقف، باید در وهله اول در نظر بگیریم که قرار است چه نوع سقف برای سازه اجرا شود و از چه پرکننده‌ای در آن استفاده می‌شود. از متداول‌ترین انواع سقفی که در ایران اجرا می‌شود، می‌توان به سقف تیرچه‌ای اشاره کرد که از بلوک سقفی، سفال، یونولیت یا سایر قالب‌ها به عنوان عضو پرکننده در آن استفاده می‌شود.

از آن‌جا که سقف تیرچه یونولیت از رایج‌ترین انواع سقف به‌شمار می‌رود، در ادامه فرمول محاسبه حجم بتن ریزی برای این نوع سقف را بررسی خواهیم کرد.

حجم بتن ریزی سقف تیرچه یونولیت با تیرچه تکی برابر با: 0.18 × متراژ زیربنا

و حجم بتن ریزی سقف تیرچه یونولیت با تیرچه دوبل برابر با: 2 × متراژ زیربنا می‌باشد.

نکات مهم در محاسبه حجم بتن ریزی

• نباید برای افزایش حجم بتن فونداسیون یا افزایش روانی، به آن آب اضافه کرد. چرا که این کار باعث افت کیفیت بتن می‌شود.
• اندازه دانه‌بندی شن و ماسه موجود در بتن می‌تواند هم بر کیفیت بتن تاثیر بگذارد و هم در حجم آن. پس باید دقت کنید که دانه‌بندی بتن درشت نباشد.
• در قالب‌بندی بتن از آرماتور استفاده می‌شود. که باید در نظر داشته باشید این کار تا حدی از حجم بتن مورد نیاز می‌کاهد.